Droogte grijpt om zich heen in Oosterhout en dit merken we ervan

Waterschap Brabantse Delta waarschuwt dat door de aanhoudende droogte de grenzen van het watersysteem in zicht komen. In West- en Midden-Brabant wordt geprobeerd zoveel mogelijk water vast te houden en beschikbaar te houden voor natuur, landbouw en leefomgeving. De situatie is inmiddels dusdanig dat tussen 09.00 en 21.00 uur geen water uit sloten en beken mag worden gebruikt voor beregening. Daarnaast gelden in delen van het werkgebied tijdelijke onttrekkingsverboden. Met deze maatregelen probeert het waterschap te voorkomen dat waterpeilen te ver zakken en de waterkwaliteit verder achteruitgaat.

Ook in Oosterhout zelf is inmiddels een opvallende maatregel genomen. Sinds dinsdag 4 augustus staan op verzoek van Brabantse Delta de schuiven van de Marksluis open. Daardoor stroomt iedere seconde ongeveer 3.000 tot 4.000 liter extra water het watersysteem in. Dat water is nodig om voldoende stroming in de Mark te houden. Stilstaand en opwarmend water vergroot de kans op problemen met de waterkwaliteit, waaronder de groei van blauwalgen. Door extra water aan te voeren probeert het waterschap die ontwikkeling af te remmen. De maatregel laat zien dat alleen water vasthouden en beperkingen voor het gebruik ervan inmiddels niet meer voldoende zijn.

Langdurige droogte en hoge temperaturen kunnen ook gevolgen hebben voor kleinere watergangen, sloten en vijvers. Wanneer het waterpeil daalt en het water warmer wordt, neemt het risico op een slechte waterkwaliteit en zuurstoftekort toe. Dat kan gevolgen hebben voor vissen, planten en andere dieren. Juist het voorkomen van een slechte waterkwaliteit, zuurstoftekort en schade aan planten en dieren zijn redenen voor Brabantse Delta om onttrekkingsverboden in te stellen.

Ook in natuurgebieden rond Oosterhout vraagt de droogte om extra voorzichtigheid. In onder meer Boswachterij Dorst, de Vrachelse Heide en Landgoed Oosterheide kunnen droge grassen, bladeren en takken ervoor zorgen dat een eenmaal ontstane brand zich snel verspreidt. Voor Midden- en West-Brabant werd deze zomer al het hoogste waarschuwingsniveau voor natuurbrandrisico, fase 2, afgekondigd. Bezoekers kunnen de natuur gewoon in, maar worden nadrukkelijk gevraagd voorzichtig te zijn met alles wat brand kan veroorzaken.

De droogte gaat bovendien niet alleen over het water dat zichtbaar is in sloten en plassen. Brabant kampt al langer met verdroging van het grondwatersysteem. Volgens de provincie zijn veel Brabantse natuurgebieden structureel verdroogd en maken perioden van extreme droogte het noodzakelijk om meer water vast te houden en zuiniger met grondwater om te gaan. Sinds dit jaar heeft de provincie daarom onder meer de grondwaterheffing uitgebreid. Meer bedrijven die grote hoeveelheden grondwater oppompen moeten daarvoor betalen. De opbrengsten worden gebruikt voor herstel van het grondwatersysteem.

Een paar stevige regenbuien kunnen het gras en de tuin snel groener maken, maar daarmee is een langere droge periode niet onmiddellijk voorbij. Vooral het aanvullen van grondwater en het herstellen van het watersysteem vraagt meer tijd. Dat Brabantse Delta nu extra water via de Marksluis naar het gebied laat stromen, onderstreept hoe serieus de situatie deze zomer is. De Unie van Waterschappen meldde deze week eveneens dat bij Brabantse Delta de grenzen van het watersysteem in zicht komen. Voor Oosterhout betekent de droogte daarmee veel meer dan bruine bermen en dorre gazons. Van de waterkwaliteit en het grondwater tot landbouw en natuurbrandgevaar: op steeds meer plekken worden de gevolgen zichtbaar.